Tại Lễ công bố Bảng xếp hạng Fast500-500 doanh nghiệp tăng trưởng nhanh nhất Việt Nam năm 2012, Giáo sư Michael Dukakis – cựu ứng viên Tổng thống Mỹ, cựu Thống đốc bang Massachusetts, và hiện là Chủ tịch Diễn đàn toàn cầu Boston, cố vấn của Trần Nhân Tông Academy chia sẻ nhiều kinh nghiệm về giải pháp điều hành của nhà lãnh đạo để phục vụ sự phát triển kinh tế – xã hội của đất nước.

Phải chú trọng đầu tư vào giáo dục và hạ tầng

Dựa trên những kinh nghiệm lãnh đạo thành công của mình, GS Michael Dukakis chia sẻ rằng, là một nhà lãnh đạo cần phải nghiên cứu thật kỹ lưỡng và cẩn trọng để đưa ra những chiến lược hợp lý cho đất nước. Trong quá trình thực hiện chiến lược đó, các nhà lãnh đạo cần kêu gọi sự hỗ trợ đắc lực từ khối doanh nghiệp và người lao động.

Đặc biệt, GS Michael Dukakis lưu ý, mỗi quyết định mà người lãnh đạo đưa ra cần được xem xét để phục vụ cho sự phục hồi của nền kinh tế. Đồng thời, các nhà lãnh đạo cũng cần đầu tư vào cơ sở hạ tầng, không chỉ là hạ tầng “cứng” mà còn là đầu tư vào hệ thống giáo dục. Đây là hai trụ cột quan trọng quyết định sự thành công của nền kinh tế. Lấy ví dụ thực tế từ kinh nghiệm làm lãnh đạo của bản thân tại bang Massachusetts, Mỹ, GS Michael Dukakis kể: Khi tôi lên làm Thống đốc, bang Massachusetts đang rất khó khăn. Bang chỉ như một cơ sở công nghiệp, trong khi bản thân những thành phố công nghiệp thời đó cũng không còn hoành tráng nữa, kể cả Boston. Thời điểm đó, Massachusetts là bang có tỷ lệ thất nghiệp lớn thứ 2 trên toàn nước Mỹ. Đi kèm với nó là tỷ lệ thâm hụt ngân sách rất cao.

GS Michael Dukakis

“Xét về mặt chính trị, tôi đã phải đưa ra một số quyết định rất khó khăn. Nhưng một trong những điểm sáng quan trọng nhất để có thể vực dậy nền kinh tế của bang Massachusetts, cũng như việc “biến” Massachusetts thành trung tâm công nghệ cao, trung tâm công nghệ sinh học của Mỹ, đó chính là nhờ vào hệ thống các trường đại học, cao đẳng”- GS Michael Dukakis nhấn mạnh. Bởi vì, theo GS Michael Dukakis, chính các trường đại học (như Harvard, Đại học MIT và hàng chục trường ĐH khác..) là một nguồn lực rất quan trọng phục vụ phát triển kinh tế – xã hội. GS Michael Dukakis phân tích: Khi có hệ thống giáo dục đào tạo có thể cung cấp kiến thức, kỹ năng cho người học, đặc biệt là những công dân trẻ tuổi, thì những kiến thức đó sẽ được họ phát huy rất tốt trong thực tiễn.

Đơn cử, nhờ chú trọng đầu tư phát triển 4 trường đại học về y khoa rất mạnh tại Massachusetts nên công nghệ sinh học tại đây rất phát triển, là một trong những trung tâm công nghệ sinh học lớn thế giới. Bên cạnh chú trọng giáo dục, GS Michael Dukakis cho biết, còn yếu tố về hạ tầng cơ sở, giao thông vận tải cũng phải đặc biệt coi trọng. Với kinh nghiệm bản thân khi lên làm Thống đốc bang Massachusetts, GS Michael Dukakis chia sẻ: Khi tiếp nhận vị trí Thống đốc, việc đầu tiên tôi làm là loại bỏ hết những kế hoạch xây dựng đường cao tốc tại Masachusetts, dành tiền đó đầu tư vào các tuyến đường ngầm, xe lửa.

“Tất nhiên, điều đó không có nghĩa là xóa bỏ hết các đường cao tốc, những tuyến đường nào mà là quan trọng, huyết mạch thì vẫn phải giữ. Và có thể khẳng định, phần nhiều nhờ các quyết định đầu tư vào cơ sở hạ tầng đã được thực hiện mà tạo cơ sở quan trọng cho thành phố đã phát triển mạnh như hiện nay. Nhưng nếu muốn có thành phố giao thông thuận tiện, đừng đầu tư thêm nữa cho các tuyến đường cao tốc. Đó là chính sách mà chúng tôi đã làm”- GS Michael Dukakis khẳng định. Vì vậy, theo GS Michael Dukakis, có 2 trụ cột quan trọng tạo nên sự thành công của bang Masachusetts, đó là đầu tư cho hạ tầng và đầu tư cho giáo dục.

Luôn ý thức bảo tồn văn hóa, lịch sử, môi trường

GS Michael Dukakis còn chia sẻ thêm rằng, “làm lãnh đạo, tôi luôn có ý thức phải tìm cách bảo tồn văn hóa, lịch sử và môi trường. Vì chúng tôi ý thức được rằng, muốn lôi kéo và giữ chân được những người tài giỏi đến sống và làm việc tại Massachusetts, phải đảm bảo cho họ có cuộc sống tốt, không chỉ về vật chất mà cả văn hóa, tinh thần, môi trường….Chính vì thế, tại Massachusetts, cứ 100 người có bằng tiến sĩ thì khoảng 50 người ở lại làm việc tại đây, kể cả quê quán của họ ở bất kỳ đâu trên thế giới. Họ ở lại vì điều kiện sống và làm việc tốt.

Theo GS Michael Dukakis, môi trường sống rất quan trọng đối với việc thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội. Cho nên, đối với Việt Nam, đơn cử là tại TP Hà Nội và TP HCM, GS Michael Dukakis đề nghị rằng: Ngoài việc khuyến khích đầu tư nhiều hơn cho hạ tầng và giáo dục, hãy bắt đầu từ những việc hằng ngày, đơn cử như “cần làm thế nào để thuyết phục những người lái xe ở Việt Nam biết dừng lại khi có người đi bộ sang đường. Việc này cần phải được nỗ lực thực hiện dù rằng sẽ phải mất một khoảng thời gian nhất định”.

Hay như muốn giải quyết vấn nạn về giao thông, rồi tắc đường tại Hà Nội và TP HCM, theo GS Michael Dukakis, “giải pháp không thể và không bao giờ có thể là xây thêm các nhà cao tầng chọc trời. Phương pháp này không bao giờ phát huy được hiệu quả. Thay vào đó, cái hai thành phố này cần hơn phải là những tuyến đường ngầm”. Hay như vấn đề để các bạn trẻ đi du học nước ngoài, GS Michael Dukakis cho rằng, khuyến khích đi du học là tốt, nhưng phải đặt ra vấn đề là sau khi đi du học họ có về nước làm việc không. Nếu các sinh viên đi du học mà không về nước làm việc thì cũng cần nghiên cứu tìm cơ chế để kết nối những người Việt đang học tập và làm việc ở nước ngoài lại với nhau và kết nối họ với quê hương đất nước để huy động tài năng của họ góp phần phát triển kinh tế – xã hội đất nước./.

Xuân Thân – VOV online

GS John Vu

John Vũ là Giáo sư kiêm nhiệm tại Viện nghiên cứu phần mềm của Đại học Carnegie Mellon, và là Nghiên cứu viên kĩ thuật và Kĩ sư trưởng Công nghệ Thông tin tại Boeing, hỗ trợ cho việc phát triển máy bay thương mại và các đối tác toàn cầu. Trong 15 năm làm việc ở Boeing, ông đã từng là nhà vô địch về cải tiến qui trình ở Boeing với những kết quả có ý nghĩa. Ông đã huấn luyện hơn 10 000 kĩ sư về kĩ nghệ phần mềm; tiến hành trên 100 cuộc thẩm định và hỗ trợ nhiều tổ chức đạt tới mức cao của Mô hình trưởng thành năng lực (CMM/CMMI). Ông cũng là sáng lập viên của SPIN Seatle và quản lý tổ chức này từ 1996 tới 2003. Trước khi gia nhập Boeing, John đã giữ nhiều vị trí kĩ thuật then chốt tại Teradyne, Litton Industries; HP, Motorola và GTE.

Dưới đây chúng tôi xin trân trọng giới thiệu bài trao đổi của GS John Vũ về giáo dục:

Một người mẹ viết cho tôi: “Con trai tôi sẽ vào đại học sang năm và tôi cần vài lời khuyên về lĩnh vực học tập nào để nó có thể thành công trong nghề nghiệp. Xin thầy giúp cho.”

Đáp: Giáo dục đại học là đầu tư vào tương lai – tương lai của con bạn. Đây là quyết định mà bố mẹ KHÔNG nên đưa ra một mình mà nên là quyết định cùng nhau giữa bố mẹ và con cái. Là bố mẹ, bạn cần thảo luận với con bạn về nên vào trường nào, nên học lĩnh vực gì, và nghề nào sẽ là tốt nhất cho chúng dựa trên một số sự kiện và dữ liệu. Cùng nhau bạn và con bạn phải khảo sát đại học nào có danh tiếng tốt, chương trình được tổ chức tốt, và các thầy khoa có chất lượng. Cùng nhau bạn và con bạn cần tìm ra chương trình đào tạo để xác định liệu trường có chương trình đào tạo hiện thời nhất hay không. Dựa trên những yếu tố này, bạn và con bạn cần thảo luận lĩnh vực học tập nào sẽ là phù hợp cho chúng mà có thể đem lại kết quả tốt nhất. Đây là những yếu tố xác định ra nghề nghiệp của con bạn, việc làm của chúng, cuộc sống của chúng, và tương lai của chúng.

Lựa chọn đại học đúng, lĩnh vực học tập đúng, chương trình đào tạo đúng là KHÔNG dễ cho nên bạn và con bạn phải để thời gian để ra quyết định cùng nhau. Đây có lẽ là quyết định quan trọng nhất mà gia đình bạn sẽ đưa ra và điều đó yêu cầu nghiên cứu tập trung và tới thăm nhiều đại học, nói chuyện với các thầy trong khoa, những người quản trị nhà trường, cũng như với các sinh viên khác để có được mọi sự kiện và dữ liệu trước khi ra quyết định. Mọi đại học đều có một số chương trình tốt và một số chương trình trung bình vì không đại học nào là giỏi về mọi thứ. Điều đó là tuỳ ở việc khảo sát của bạn trước khi ra quyết định vì đó là đầu tư của bạn vào tương lai con cái bạn. Con bạn có thể không thấy điều đó hôm nay hay vài năm tới nhưng chúng sẽ thấy sự khác biệt khi chúng tốt nghiệp. Mặc dầu điều đó là bất thường nhưng lời khuyên tốt nhất về lựa trường và lĩnh vực học tập thường tới từ những sinh viên hiện đang học từ trường đó. Khi sinh viên nói cho bạn điều họ đã làm, điều họ đang làm sau khi tốt nghiệp, và loại nghề nghiệp nào họ có, và rồi bạn có thể rút ra kết luận riêng của bạn.

Nếu bạn biết sinh viên đang học ở trường mà bạn quan tâm, liên hệ với họ và hỏi một số câu hỏi. Nếu bạn hỏi cùng câu hỏi về từng trường bạn thích, bạn sẽ có thông tin mà có thể giúp cho bạn ra quyết định tốt. Sau đây là một số ví dụ: “Lí do gì mà bạn chọn trường này? Chương trình nào là tốt nhất cho sinh viên trong trường này? Chương trình đào tạo đáp ứng hay không đáp ứng cho mong đợi của bạn? Bạn thích các sinh viên khác trong trường này thế nào? Bạn thích việc đào tạo và các thầy khoa thế nào? Chương trình đào tạo có cập nhật không? Họ có chương trình đặc biệt nào không? Chương trình tốt nhất trong trường này là gì?” Theo kinh nghiệm của tôi, sinh viên hiện thời sẽ thường nói cho bạn câu trả lời thẳng và trung thực. Họ chẳng có gì phải che giấu bằng việc chia sẻ kinh nghiệm của họ và thông tin của họ và những lời bình luận sẽ cực kì có giá trị cho con bạn ra quyết định.

Thỉnh thoảng, sau khi ra quyết định về trường và chương trình đào tạo, điều cũng sẽ có ích là con bạn có cơ hội gặp gỡ với những người tốt nghiệp hay những người đã làm việc để nhận lời khuyên về lĩnh vực học tập. Sau đây là một số ví dụ về các câu hỏi cần hỏi: “Giáo dục của bạn có ích hay không có ích cho bạn từ khi bạn tốt nghiệp? Giáo dục của bạn giúp cho bạn thế nào trong nghề nghiệp? Trường có liên hệ hay quan hệ với công nghiệp hay công ti không? Bạn có bao nhiêu liên hệ với bạn cùng lớp trước đây? Bạn tin việc dạy của trường là tốt hay kém? Nếu bạn phải làm điều đó lần nữa, bạn có ghi danh vào trường này hay chương trình đào tạo này không? Thử nói chuyện với ít nhất năm sinh viên và ba người tốt nghiệp trước khi rút ra kết luận nào. Quảng cáo tốt nhất cho bất kì sản phẩm hay dịch vụ nào là khách hàng được hài lòng và trường cũng không khác. Khi bạn định đầu tư nhiều tiền cho giáo dục của con bạn, bạn chỉ làm điều đó một lần trong đời bạn, lấy thông tin từ những người trước đó đã làm đầu tư đó là có giá trị tốt cho lần làm của bạn.

Sự kiện là nhiều bậc cha mẹ quá bận rộn với hoạt động hàng ngày của họ và không dành đủ thời gian để đầu tư vào trường, lĩnh vực học tập, hay chương trình. Đó là sai lầm lớn. Họ cần hiểu rằng đây là đầu tư quan trọng yêu cầu thảo luận và khảo sát nghiêm chỉnh. Một số bố mẹ không thích thảo luận với con của họ về giáo dục của chúng mà tự bản thân họ quyết luôn và buộc con cái họ phải tuân theo bất kể liệu con có khả năng hay có thích quyết định của họ không. Tôi đã thấy nhiều sinh viên thất bại và bỏ trưởng vì sai lầm đó. Một số bố mẹ để con cái họ tự ra quyết định mà không có thảo luận nghiêm chỉnh. Tôi đã thấy sinh viên nhảy từ lĩnh vực học tập này sang lĩnh vực khác vì họ không biết họ thích gì; nhiều người dành nhiều thời gian hơn là cần thiết ở đại học mà chẳng đạt tới cái gì. Đây là những điều chúng ta phải tránh.

Giáo dục là đầu tư và nó phải được thảo luận cẩn thận nơi bố mẹ phải chia sẻ ý nghĩ của họ với con cái và con cái phải chia sẻ cách nhìn của chúng với bố mẹ. Vì là đầu tư thời gian, công sức và tiền bạc, cả bố mẹ và con cái đều phải làm việc cùng nhau để chắc rằng đầu tư của họ sẽ đem lại kết quả tốt nhất có thể được..

GS John Vu